سلام بر دوستان فرهیخته
وقتی صحبت از نقشهای منفی میشود چهره های بسیاری در خاطرم جان میگیرند که در ماندگاری گاهی اوقات گوی سبقت را از قهرمانان نیز ربودند . بعضی از آنها آنچنان نقش خود را پر قدرت ایفا کرده اند که حتی باعث کمرنگ شدن قهرمان داستان شده است. اما پیش از شروع بحث میخواهم از دوستان به جهت مطرح کردن کاراکتری که قبلا هم در این تاپیک بحثش شده عذرخواهی کنم. و از دوستان عزیزم BATMAN ، Jacques Clouseau ، اکتورز رخصت بطلبم برای ادامه دادن بحث پیرامون این شخصیت بی نظیر که به اعتقاد بنده یکی از بهترین و جذابترین کاراکترهای منفی است که تا کنون در عرصه سینما شاهد بودیم .
قصد من از پرداختن مجدد به جوکری که حیث لجر خالق آن بوده ، این است که بر اساس حسی که از بازی بی نظیر این بازیگر گرفتم در حد بضاعتم ابعاد روانشناسانه این کاراکتر را به بحث بگذارم و گمان میکنم اساسا مقصود از ایجاد این تاپیک هم ( اگر اشتباه نکرده باشم ) پرداختن به چنین بحث هایی است.


و اما جوکر!
مردی که همیشه میخندد و هیچ چیز برایش مهم نیست چرا که چیزی برای از دست دادن ندارد ! (و این واقعیتی ست که باید از کسی که چیزی برای از دست دادن ندارد ترسید! ) او درحقیقت موجودی ذبون و بی مقدار است و این فقر وجودی به نوعی از تمامی حرکات و سکناتش پیداست ، بهترین نمایش این وجه از شخصیتش وقتی ست که از بتمن کتک میخورد و مثل یک موجود بی دست و پا روی زمین میخزد و یا نزدیکترین فرد را سپر بلای خود میکند !
طی روند داستان او دلایل متفاوتی را برای زخمی که به شکل لبخند بر چهره اش نقش بسته ، عنوان میکند . اما سر آخر معلوم نمیشود علت این زخم چیست ؟ البته هیچ بعید به نظر نمیرسد ، او خودش این زخم را ایجاد کرده باشد . شاهد این مدعا چرخه ی سادیسمی ، مازوخیسمی است که در فیلم از جانب این کاراکتر به نمایش گذاشته میشود . چراکه در صحنه های مختلف ما شاهد آن هستیم که جوکر عمدا دیگران را بر علیه خود تحریک میکند و از این کار درست به اندازه آزار دادن آنها لذت میبرد! او یک تبهکار با اهداف مشخص نیست به عبارت دیگر جنایات او نه برای رسیدن به عواملی از قبیل پول و قدرت بلکه صرفا به جهت تفریح صورت میگیرند ! دریکی از سکانسها وی خطاب به یکی از مامورین پلیس ، صریحا این نکته را بیان میکند که :
میدونی چرا از چاقو استفاده میکنم !
تفنگها خیلی سریعند ، با تفنگ نمیتونی تمام اون حسش رو درک کنی !
و یا در سکانسی که در مقابل چشمان ناباورانه ی تبهکاری دیگر ، تلی از اسکناس را به آتش میکشد !!! باز به همین مضمون اشاره دارد .
و یا امتناع از کشتن بتمن ! صرفا به این جهت که بدون حضور او این بازی وحشتناک هیجان و در واقع لطفش را از دست میدهد !!!
در سکانسی آلفرد خطاب به بروس وین ماهیت افراد شریری نظیر جوکر را چنین بیان میکند :
بعضی آدما دنبال یه چیز منطقی مثل پول نیستند ، نمیشه خریدشون یا تهدیدشون کرد یا باهاشون مذاکره کرد یا باهاشون منطقی حرف زد ...
بعضی آدما فقط میخوان نابودی دنیارو ببینن !!!
در همین راستا جا دارد دیالوگی از جناب جوکر خطاب به بتمن را نقل کنیم :
تو هیچی نداری که منو باهاش تهدید کنی !
با همه قدرتت هیچ کاری نمیتونی بکنی !
با توجه به مطالب فوق میتوان گفت که جوکر یک سر و گردن از تبهکاران شهر گاتهام نیز بالاتر بوده ، بطوری که حتی آنها را هم در شگفتی فرو برده است . در یکی از سکانسها وقتی بتمن سراغ جوکر را از یکی از تبهکاران بزرگ میگیرد و او اضحار بی اطلاعی میکند بتمن میگوید که باید دوستانی داشته باشد و تبهکار با شنیدن این عبارت با تعجب تکرار میکند " دوست " ! تا حالا با این یارو روبرو شدی !!! بنابراین میبینیم که جوکر به هیچ وجه حتی تابع کوچکترین مناسبات انسانی نیست وی هیولایی ست در کسوت انسان که البته بویی از انسانیت نبرده است !!!
قانون او بی قانونی ست چنانکه در جایی هم این مطلب را بدین شکل مطرح میکند که :
تنها راه منطقی برای زنده موندن تو این دنیا بدون قانون بودنه !
او موجودی به شدت خونسرد ، بی تفاوت نسبت به درد و رنج دیگران و حتی خود ، بدون کوچک ترین حس ترحم و در مجموع تجلی اوج خباثت بشری ست ! جنایات او نه امری حساب شده برای رسیدن به اهدافی خاص بلکه در حقیقت بازی مضحک بیماری روانی است که از سر تفریح آدم میکشد یا از آدمها به عنوان ابزاری برای جنایاتش بهره میگیرد ! بسیار باهوش و البته بسیار حیله گر است ! و چقدر جالب ، که یکی از مشخصه های این دست افراد به واقع همین هوش و ذکاوت بی نظیرشان است که باعث میشود به دام انداختنشان به دشواری صورت بگیرد . در فیلم شوالیه تاریکی بارها شاهد نقشه های بی عیب و نقص جوکر هستیم به طوری که پلیس همیشه با تاخیر از آنها مطلع میشود یعنی درست وقتی که کار از کار گذشته است !
گذشته از ابعاد روانشناختی این کاراکتر حیفم آمد اشاره به گریم فوق العاده آن نکنم! همینطور لباس مضحک رنگارنگش که درکنار بازی بی نقص لجر منجر به خلق این کاراکتر جذاب شده است.
پ ن : شاید نتوانسته باشم حق مطلب را چنان که باید ادا کنم ، با این وجود این پست را به رغم تمام کاستی هایش تقدیم میکنم به دوست داران خبیث ترین جوکر تاریخ سینما ، جناب حیث لجر 
با درود
هانا اشمیت