« گربه »ای که مال تنسی ویلیامز نبود

گربه روی شیروانی داغ 1958 به کارگردانی ریچارد بروکس بر گرفته از نمایشنامه مشهوری به همین نام اثر تنسی ویلیامز است. ویلیامز برای این اثر در سال 1955 در زمينه درام برنده جايزه ادبي پوليتزر شده بود.نمایشنامه بلافاصله پس از انتشار در برادوی باحضور بازیگرانی چون بن گازارا درنقش بریک و باربارا بل گدس در نقش مگي به کارگردانی الیاکازان به صحنه آمد. برل آيوز و مادلين شروود نقش پدر و مادر بریک را در تئاتر وفیلم بازی کردند وجالب اینکه در زمان نگارش سناریو ویلیامز ازهمان ابتدا برل ایوز را در هیبت بیگ ددی(پدر بزرگ ) مجسم کرده بود با اینکه در آن زمان برل ایوز بیشتر بعنوان یک خواننده فلکلورشناخته میشد.برل ایوز تنها یک سال بزرگتر از جک کارسون (کوپربرادربزرگ بریک در فیلم) و شانزده سال بزرگتراز پل نیومن بود.

برای بازی نقش مگی درفیلم ابتدا لانا ترنر و گریس کلی مدنظر بودند اما سرانجام الیزابت تیلور انتخاب شد. هرچند فیلمبرداری مقارن مرگ شوهر او مایک تاد در سانحه شد و اوبا اندک تاخیری ، دلشکسته ونحیف سر صحنه آمد ولی با ایفای درخشان رل مگی نامزدی اسکار را به دست آورد. پل نیومن تحت تاثیر بازی زیبای الیزابت تیلور او را هنرپیشه ی Helluva (خیلی بزرگ) خواند.

برای نقش بریک هم گفته میشود رابرت میچم و به ویژه مونت گومری کلیفت آن را رد نمودند تا نوبت به پل نیومن رسید که البته او هم با ایفای عالی نقشش کاندید اسکار شد.

فیلم قراربود طبق روال دهه 50سیاه وسفید تهیه شود اما کارگردان ریچارد بروکس که به اشتیاق مردم برای دیدن چشمان آبی پل نیومن و چشمان بنفش لیز تیلور آگاهی داشت اصرار به رنگی بودن فیلمش کردوموفق شد . او هم نامزددریافت اسکارشد.

اما فیلم با وجودشش نامزدی اسکار، دریافت جوایز معتبر از جشنواره های خارجی و رتبه تک رقمی در باکس آفیس آن سال ، به علت تحریف فیلمنامه بشدت باانتقاد تنسی ویلیامز خالق اثر مواجه شد ، چنانچه در اولین نمایش عمومی فیلم خطاب به تماشاچیان درصف سینما گفت:" این فیلم صنعت سینما را پنجاه سال به عقب برمیگرداند! به خانه هاتان بروید"...

آنگونه که درمقاله روزنامه گاردین آمده است: شخصیت بریک در داستان ویلیامز تا حدودی  هموسکسوال وارتباطش با همبازی فوتبالش اسکیپر با تمایلات همجنسگرایانه  همراه بود. جالب اینکه پل نیومن نیز که متن اصلی سناریو را خوانده بود با اعتقاد بر اینکه نباید تحریف وسانسوری در این رابطه صورت گیرد،وقتی با تغییرات آشکار فیلمنامه مواجه شد عمیقا اظهار تاسف نمود. البته در دورانی که هالیوود از نظر صحنه های جنسی واعتقادات غیرعرف شدیدا کدگذاری شده وتحت فشار وسانسور بود دست بردن وتغییر درفیلمنامه اجتناب ناپذیر مینمود. اما باوجود سانسور و وارونه جلوه دادن کل ماجرا هنوز ردپاهایی از اعتقادات تنسی ویلیامز در فیلم به چشم میخورد .مثلا صحنه ای که پدربزرگ به بریک میگوید" از چه چیز انقدر متنفری؟" منظورش ارتباط او با اسکیپر است که بریک برافروخته پاسخ میدهد: تو داری اسکیپر روبدنام میکنی تو میخواهی اونو گناهکار وکثیف جلوه بدی...او؟بدنام؟گناهکاروکثیف؟ بابت چه؟ این گونه دیالوگهای پرابهام بیننده را حیران میکند.هموسکسوالیته هیچ کجا و همه جا در فیلم موج می زند وشاید همین سکوت گویاترین بیان ماوقع باشد وبر حسب اتفاق تحریف ناکارآمد داستان اکنون سبب روشن تر شدن وتوجیه حقیقت نهان ماجرا شده باشد. باتوجه به اینکه مردم آن زمان حتی در زندگی وباورهای خویش نیز خودسانسوری را پذیرفته بودند، داستان تحریف شده فیلم برایشان کاملا منطقی وقابل قبول بود. جالب اینکه حالا وقتی به چهره زیبا ولی سرد و منزجر وغمبار پل نیومن درفیلم مینگریم و هراس درونیش رادرپشت نقاب حس میکنیم به نظر میرسد او تلاش در القای حس حقیقی مونت گومری کلیفت و راک هودسن و واهمه اشکارشدن تمایلات بریک -گونه شان ، نزد عموم دارد. اما میتوان یک نتیجه جالب دیگر از خط سیر جدید فیلم گرفت وآن اینکه آیا بریک خودش واقعا بر حس وتمایلات نهانی خویش آگاه است؟!...

وبالاخره منتقد نشریه گاردین مایکل بلینگتون میپرسد: مگی جذاب فیلم با آنهمه هوس انگیزی در ساتن سفید و آن نگاه سوزان واحساسات پرتمنایش به بریک چگونه نتوانست تاآنزمان همسرش را به بستر کشاند؟ چرا درجریان فیلم بریک همیشه با او سرد بود؟اگر مگی راخیانتکار میپنداشت چرا ازاو توضیحی نخواست؟ وحتی وقتی مگی ازخیانت اسکیپر به بریک وتمایل اسکیپر به خودش اعتراف کرد بریک ناباورانه با آن موضوع برخورد کرد؟ زنی با اینهمه عشق ،جذابیت و لوندی ولی چرا اینچنین خنثی وناتوان؟!!! ...

... نه این گربه ای نبود که متعلق به تنسی ویلیامز باشد...

 گرداوری ،ترجمه و تلخیص از:

http://www.theguardian.com/stage/2012/oc...m-censored

http://www.theguardian.com/stage/2012/se...t-tin-roof

http://en.wikipedia.org/wiki/Cat_on_a_Ho...%28film%29

http://classichollywoodcentral.com/?p=546

http://www.imdb.com/title/tt0051459